📌 मुख्य बुँदाहरू:
- प्रधानमन्त्रीको आसन्न भारत भ्रमणका क्रममा नेपालले २ अर्ब अमेरिकी डलर बराबरको आर्थिक सहायता माग गरेको छ।
- सहायतामा १ अर्ब डलर अनुदान र १ अर्ब डलर सहुलियतपूर्ण ऋण रहने प्रस्ताव गरिएको छ।
- बुटवल–पोखरा द्रुतमार्ग, नयाँ हवाई सम्पर्क विस्तार र जनकपुर–अयोध्या रेल सेवा सञ्चालन प्रमुख एजेन्डा छन्।
- परराष्ट्र सचिवस्तरीय द्विपक्षीय बैठकमा आपसी हित, व्यापार प्रवर्द्धन र पूर्वाधार विकासका विषयमा समीक्षा भएको छ।
प्रधानमन्त्रीको आसन्न भारत भ्रमणका क्रममा नेपालले दुई अर्ब अमेरिकी डलर बराबरको आर्थिक सहायता, बुटवल–पोखरा द्रुतमार्ग निर्माण र नयाँ हवाई सम्पर्क विस्तारसहितका विभिन्न महत्त्वपूर्ण प्रस्ताव अघि सारेको छ। अर्थ, वाणिज्य र परराष्ट्र मन्त्रालयका अनुसार नेपालले एक अर्ब डलर अनुदान र एक अर्ब डलर सहुलियतपूर्ण ऋण उपलब्ध गराउन भारतसँग आग्रह गरेको छ।
प्रस्तावित चारदिने भ्रमणका तयारीस्वरूप दुई देशबीच उच्चस्तरीय गृहकार्य भइरहेको छ। नेपालले भारतसँगको वाणिज्य सन्धि पुनरवलोकन गर्न, तेस्रो मुलुक व्यापारका लागि थप दुईवटा भारतीय बन्दरगाह प्रयोग गर्ने सुविधा दिन तथा पेट्रोलियम र ग्यास पाइपलाइन निर्माणलाई तीब्रता दिन पनि माग गरेको छ। साथै, भारतका प्रतिष्ठित शैक्षिक संस्थाका शाखा नेपालमा स्थापना गर्न र आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स (एआई) प्रविधिमा सहकार्य गर्नसमेत प्रस्ताव गरिएको छ।
रेल तथा यातायात सम्पर्क विस्तारका महत्त्वाकांक्षा
भ्रमणका क्रममा जनकपुर-अयोध्या रेल सेवा सञ्चालनमा ल्याउने विषयलाई प्राथमिकताका साथ उठाइने भएको छ। यसैगरी, जनकपुरबाट बर्दिबास हुँदै निजगढ र रक्सौलबाट वीरगन्ज, पथलैया हुँदै निजगढसम्म रेल्वे लाइन निर्माण गर्ने प्रस्ताव पनि अघि सारिएको छ। सडक, पुल र हवाई पूर्वाधारमार्फत सम्पर्क सञ्जाललाई थप सुदृढ बनाउँदै दुई देशबीचको आर्थिक साझेदारीलाई नयाँ उचाइमा पुर्याउने नेपालको रणनीति छ।
परराष्ट्र सचिवस्तरीय बैठकमा पनि गहन छलफल
यसअघि काठमाडौँमा सम्पन्न नेपाल-भारत परराष्ट्र सचिवस्तरीय द्विपक्षीय बैठकमा पनि यी विभिन्न विषयमा विस्तृत समीक्षा भएको थियो। परराष्ट्र मन्त्रालयका अनुसार बैठकमा आगामी उच्चस्तरीय भ्रमणको तयारी, ऊर्जा व्यापार, पूर्वाधार विकास र जनस्तरको सम्बन्धलाई थप प्रगाढ बनाउने विषयमा गहन छलफल भएको थियो। यी प्रस्तावहरूमध्ये केहीमा प्रारम्भिक समझदारी जुटिसकेको र केहीमा प्राविधिक तयारी अघि बढाइएको छ।
