जाडो सुरु भएसँगै गण्डकी प्रदेशमा घट्यो डेङ्गी सङ्क्रमण

वर्षायाम सकिएर जाडोयाम सुरु भएसँगै गण्डकी प्रदेशमा डेङ्गीको सङ्क्रमण दर उल्लेख्य रूपमा घट्न थालेको छ। प्रादेशिक रोग नियन्त्रण केन्द्रका अनुसार यस वर्ष सबैभन्दा बढी गत अगस्टमा १ हजार २७४ जनामा डेङ्गी पुष्टि भएकोमा अक्टोबर लागेयता त्यो सङ्ख्या घटेर ४२५ मा सीमित भएको छ।

केन्द्रका महानिर्देशक मनमोहन मिश्रका अनुसार जुलाईदेखि बढ्न थालेको सङ्क्रमण सेप्टेम्बरमा १ हजार १९१ जनामा देखिएको थियो। यस वर्ष हिमालपारिको जिल्ला मनाङबाहेक गण्डकीका सबै जिल्लामा डेङ्गी फैलिएको र तीमध्ये सबैभन्दा बढी बागलुङ प्रभावित भएको उनले बताए। गत जनवरीयताका ४३ हप्तामा गण्डकी प्रदेशभर कुल ३ हजार ५७६ जनामा डेङ्गी सङ्क्रमण पुष्टि भएको छ।

‘कुनै समय एकै हप्तामा २७४ जनासम्म सङ्क्रमित भेटिएका थिए, तर पछिल्लो ४३औँ हप्तामा यो सङ्ख्या घटेर ६९ जनामा झरेको छ,’ महानिर्देशक मिश्रले भने, ‘सामान्यतया जाडो याममा यो रोगको प्रकोप न्यून रूपमा मात्र देखा पर्छ।’ विगतको तथ्याङ्क अनुसार जनवरीमा ३५, फेब्रुअरीमा ३७ र मार्चमा २६ जनामा मात्र डेङ्गी देखिएको थियो।

जिल्लागत विवरण र पछिल्लो स्थिति

पछिल्लो हप्ताको आँकडा अनुसार पर्वतमा २०, गोरखा र कास्कीमा १३-१३, म्याग्दीमा ६, बागलुङमा ५, लमजुङमा ४, स्याङ्जा र तनहुँमा ३-३ तथा मुस्ताङ र नवलपुरमा १-१ जनामा सङ्क्रमण पुष्टि भएको छ।

सङ्क्रमण बढेपछि गण्डकीका विभिन्न स्थानीय तहमा डेङ्गी सार्ने लामखुट्टेको बासस्थान खोज्ने र नष्ट गर्ने अभियान सञ्चालन गरिएको थियो। समयमा नियन्त्रण र रोकथाम गर्न नसके डेङ्गीले प्रकोपको रूप लिन सक्ने भएकाले यसलाई सामान्य रूपमा लिन नहुने चिकित्सक बताउँछन्।

सङ्क्रमणबाट बच्ने उपाय र सावधानी

जाडो याममा डेङ्गी न्यून रूपमा देखिने भए पनि कात्तिक अन्तिमसम्म जोखिम कायमै रहने भएकाले सावधानी अपनाउनुपर्ने केन्द्रको भनाइ छ। डेङ्गी नियन्त्रण तथा रोकथामका लागि हरेक व्यक्ति र परिवार जिम्मेवार हुनुपर्ने चिकित्सकको भनाइ छ।

डेङ्गी सार्ने ‘एडिस एजिप्टाई’ जातको पोथी लामखुट्टे जमेको सफा पानीमा बस्ने भएकाले घर, कार्यालय तथा सार्वजनिकस्थलमा पानी जम्न दिन नहुने महानिर्देशक मिश्रले बताए। खाल्डाखुल्डी, पुराना टायर, भाँडाकुँडा र ड्रममा जम्मा भएको सफा पानीमा यस्तो लामखुट्टेले फुल पार्ने भएकाले त्यस्ता स्थानमा पानी जम्न नदिन र नियमित सफा गर्न आवश्यक रहेको उनले जानकारी दिए। डेङ्गी सार्ने लामखुट्टेले दिनमा टोक्ने भएकाले विशेष सतर्कता अपनाउनुपर्नेमा जोड दिइएको छ।